Reklama

Pięć filmów o Obławie Augustowskiej na 100-lecie niepodległości Polski

2018-11-11 09:14

Weronika Skwarzec

Przemysław Skrzydło
Andrzej Fidyk, Jerzy Hoffman, warsztaty montażu w ramach WAMA Film Festival w Olsztynie

Stowarzyszenie FILMFORUM obchodzi 100. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości po swojemu – czyli filmowo. W ramach festiwalu CINEMAFORUM 11 listopada w Kinie KINOTEKA zaprezentowane zostaną krótkie filmy dokumentalne o Obławie Augustowskiej. Projekcje rozpoczynają się o godz. 10:00. Bezpłatne wejściówki można odebrać w biurze festiwalowym w Kinotece.

„To Był Lipiec 1945” to nowatorski program edukacyjny przeznaczony dla rozpoczynających karierę młodych twórców filmowych, którzy zmierzyli się z trudnym procesem realizacji filmu dokumentalnego o tematyce historycznej. Pod opieką doświadczonych ekspertów, przez kilka intensywnych miesięcy młodzi filmowcy realizowali materiał filmowy poświęcony tragedii Obławy Augustowskiej. W ramach warsztatów przeprowadzono research dokumentacji, analizę archiwaliów, budowano koncepcje narracyjne, poszukiwano bohaterów, tworzono pierwsze „układki” i kolejne wersje montażowe materiału filmowego.

Do grona ekspertów i wykładowców projektu zaproszono m.in. Jerzego Hoffmana (reżysera i scenarzystę), Andrzeja Fidyka (reżysera i scenarzystę), Izę Pająk (montażystkę filmową), dr Teresę Kaczorowską (reporterkę, pisarkę i poetkę), Ewę Szwarc (producentkę filmową), Marcina Kota Bastkowskiego (montażystę filmowego) oraz Waldemara Czechowskiego (filmowca dokumentalistę). Efektem pracy uczestników programu edukacyjnego jest pięć krótkometrażowych form dokumentalnych, które 11 listopada 2018 roku – w dniu 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości – zostaną zaprezentowane w ramach 17. CINEMAFORUM – Międzynarodowego Forum Niezależnych Filmów Fabularnych.

Reklama

Ideą projektu jest zaangażowanie odbiorców w proces poznawania polskiej historii za pośrednictwem nowatorskich działań i form komunikacji. Efektem będzie przygotowanie m.in. filmu dokumentalnego opartego na relacjach świadków historii.

Projekt przybliży szerokiemu odbiorcy mało znaną, a zarazem największą w powojennej Polsce zbrodnię stalinowską z lipca 1945 roku. Są też jej inne nazwy: „Obława Lipcowa”, czy „Kolejny Katyń”. Wiemy dziś, że liczące około 45 tysięcy żołnierzy, regularne oddziały Armii Czerwonej oraz jednostki 62. Dywizji Wojsk Wewnętrznych NKWD, wspomaganych przez polskie UB, MO i 160 polskich żołnierzy I Praskiego Pułku Piechoty, wkroczyły w lipcu 1945 roku na teren Puszczy Augustowskiej i przeprowadziły zakrojoną na dużą skalę akcję pacyfikacyjną. Zatrzymano ponad siedem tysięcy osób podejrzanych o działalność w podziemiu niepodległościowym, których uwięziono w kilkudziesięciu miejscach. Tylko część aresztowanych w Obławie powróciła do domów. Do dziś nie wiadomo, co stało się z dużą liczbą zaginionych.

Więcej: https://oblawa-augustowska.pl/.

Tagi:
film

Niepokorni, Niezłomni, Wyklęci

2018-11-11 09:51

W tym roku odbyła się jubileuszowa, bo 10. już edycja festiwalu filmów dokumentalnych w Gdyni. Z uwagi na 100. rocznicę odzyskania niepodległości była to edycja wyjątkowa. „Niepokorni, Niezłomni, Wyklęci – przywracamy pamięć” – to nieodłączne hasło imprezy, której głównym celem jest nie tylko przywracanie pamięci o bohaterach narodowych. To również forum wymiany myśli, a także doskonała okazja do promowania polskiej historii poza granicami naszego kraju.

Nieprzerwanie aktualne pytanie – jak opowiadać o naszej polskiej historii innym narodom, wciąż wymaga poszukiwania odpowiedzi. Jedną z nich jest festiwal filmowy Arkadiusza Gołębiewskiego. Co roku na przełomie września i października Gdynia staje się polską stolicą dokumentu historycznego. Miejscowe centrum filmowe odgrywa w tych dniach rolę kluczową. To tutaj bowiem odbywają się pokazy dokumentów historycznych, spotkania z filmowcami oraz weteranami polskiego podziemia niepodległościowego. Wreszcie, tutejsze sale stają się przestrzenią dla paneli dyskusyjnych, a pobliski Plac Grunwaldzki miejscem spotkania z rekonstruktorami historycznymi oraz żywą muzyką. Na tegoroczną edycję festiwalu zaproszono m.in. zespół z Mexico City znany, jako „Chelydra”. Grupa gra alternatywnego rocka, a swoimi utworami zdążyła już podbić nie tylko Meksyk, lecz również wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych oraz Anglię. Teraz przyszedł czas na Gdynię. W ten sposób impreza zyskuje powoli międzynarodowy charakter, a jej przesłanie dociera daleko poza granice naszego kraju.

„To, że przyjeżdża tylu gości z zagranicy, procentuje także dla nas. Oni potem wracają do swoich krajów i opowiadają o tym, co tu widzieli. To nasi nieformalni ambasadorowie.” – mówi „Niedzieli” Arkadiusz Gołębiewski, dyrektor gdyńskiego festiwalu NNW.

Międzynarodowy zasięg

Z roku na rok na gdyński festiwal „Niepokorni, Niezłomni, Wyklęci” przybywa coraz liczniejsza grupa zagranicznych gości. Regułą stało się już to, że wracają oni z niego pod wielkim wrażeniem. W tym roku jednym z gości była posłanka Fideszu Maria Wittner – bohaterka powstania węgierskiego z 1956 roku. W trakcie walk miała zaledwie 17 lat, podobnie jak nasza polska bohaterka Danuta Siedzikówna „Inka”, otrzymała wyrok śmierci. Węgierka miała jednak więcej szczęścia, jej karę zamieniono na dożywocie. Rok temu otrzymała od organizatorów zaproszenie na festiwal filmów dokumentalnych w Gdyni.

„Była tak zachwycona, że na Węgrzech przeprowadziła niemal kampanię promocyjną NNW.” – opowiada Gołębiewski.

Te działania przyniosły wymierne i zauważalne efekty. Na tegoroczną edycję festiwalu zjechała się pokaźna grupa węgierskich gości. Było to w sumie ponad 20 osób. Wśród nich dyplomaci m.in. ambasador Węgier w Warszawie, artyści: muzycy, malarze i oczywiście twórcy filmowi. Legenda węgierskiej muzyki beatowej – bard, gitarzysta i kompozytor Bela Tolcsvay zagrał piękny koncert. Wraz z młodszym bratem założył trio, które podbijało nie tylko Węgry, lecz również Polskę, byłą NRD oraz Czechosłowację. Przedstawiciele Węgier uczestniczyli również w panelach dyskusyjnych. Organizatorzy zadbali, by festiwal opowiadał także o losach ich ojczyzny. Przykładowo w miejscowym Teatrze Muzycznym prezentowana była wielka wystawa o wspólnej polsko-węgierskiej historii ostatnich 100 lat.

Zagraniczna obecność na polskim festiwalu filmów dokumentalnych nie ogranicza się jednak wyłącznie do Węgier.

„Nasze zaproszenia kierowane do różnych osób, organizacji, weteranów walk o niepodległość naszych sąsiadów – znalazły szeroki oddźwięk. Co więcej wiemy, że nasz Festiwal jest dla wielu krajów Europy pewnym odnośnikiem, symbolem tego, co można zrobić dla przywrócenia pamięci i uhonorowania zapomnianych nierzadko bohaterów.” – mówi „Niedzieli” Arkadiusz Gołębiewski.

„Rok temu na Festiwal NNW przyjechał Josef Masin, czeski Żołnierz Wyklęty, który wraz bratem walczył z komunistami po wojnie.” – dodaje.

Musiał uciekać z kraju na Zachód. Trafił do Stanów Zjednoczonych, gdzie służył w oddziałach specjalnych – Amerykanie byli bowiem pod ogromnym wrażeniem jego akcji zbrojnych, które przeprowadzał w imię walki z czeskimi komunistami. Przez te wszystkie lata nie wrócił jednak ani razu do ojczyzny. Jak sam twierdzi, Czesi nie rozliczyli się jeszcze należycie z okresu komunizmu i dlatego nie zamierza odwiedzać tego kraju. Brak jest wyroków dla ludzi, którzy współtworzyli tamten reżim. W zeszłym roku osobiście rozmawiałem z Panem Masinem. Tłumaczył mi wtedy genezę swojej krytycznej opinii o Czechach. Podkreślał dla kontrastu przykład polskiego bohaterstwa i polskiej waleczności, których jego zdaniem brakowało i nadal brakuje wielu Czechom. Przyznam szczerze, że zaskoczyła mnie skala krytyki wobec politycznego establishmentu współczesnych, wolnych już Czech. Josef Masin twierdził, że do tej pory nie potrafili rozliczyć komuny. Powoli pojawia się jednak wiatr zmian – nadzieja na odpowiednie uhonorowanie czeskich bohaterów walczących z komunistami.

„Czesi budują już „Muzeum Masinów”. Chcąc ich w ten sposób wreszcie uczcić. Impuls do tego poszedł właśnie od nas i od Festiwalu NNW w Gdyni.” – podkreśla dyrektor imprezy, Arkadiusz Gołębiewski.

Amerykanie na festiwalu

Św. Jan Paweł II przypominał, że młodzież jest „przyszłością świata”, organizatorzy festiwalu NNW podzielają ten pogląd. Dlatego przy imprezie powstał specjalny projekt „Młodzi Dla Historii”. Zbudował on już własną markę i stale zwiększa swoją ofertę programową adresowaną do młodych ludzi. Nie chodzi wyłącznie o młodzież z Polski. Festiwal nawiązał współpracę z „National History Day” – największą organizacją pozarządową w Stanach Zjednoczonych zajmującą się promocją historii. Jej celem jest propagowanie nowoczesnego podejścia do nauczania historii w amerykańskich szkołach oraz zachęcanie młodych Amerykanów, by w kreatywny sposób badali i odkrywali historię – nie tylko USA. Organizacja zrzesza prawie 700 tyś. uczniów, 20 tyś. nauczycieli oraz 50 tyś. wolontariuszy.

„National History Day organizuje konkurs o międzynarodowym zasięgu, w którym bierze udział 220 tys. osób. Już od dwóch lat robimy z nimi taki wewnętrzny konkurs, w którym nagrodą jest udział młodzieży amerykańskiej w Festiwalu.” – opowiada mi dyrektor „NNW” Arkadiusz Gołębiewski.

W tym roku przyjechała grupa młodzieży ze stanu Tennessee wraz z koordynatorką NHD w tym stanie oraz nauczycielką historii z amerykańskiego liceum. Trójka niezwykle utalentowanych dziewcząt przygotowała spektakl teatralny poświęcony Irenie Sendlerowej. Przedstawienie można było obejrzeć również m.in. w Warszawie, opowiadało o tragicznych dylematach rodzin żydowskich, które chcąc ratować swoje dzieci przed niemieckimi zbrodniarzami decydowały się na wieczną rozłąkę. Dzieci oddawały m.in. w ręce samej Ireny Sendlerowej. Później trafiały one do katolickich zgromadzeń zakonnych, a także do polskich rodzin. Niektóre z ocalonych żydowskich dzieci udawało się później połączyć z ich prawdziwymi rodzicami, którzy cudownie przetrwali wojnę. Takiego szczęścia dostąpiła jednak niewielka liczba uratowanych dzieci. Sendlerowa zmarła w roku 2008, będąc jeszcze za życia nominowaną do Pokojowej Nagrody Nobla w 2007 oraz 2008 roku. Pytana o dokładną liczbę uratowanych żydowskich dzieci zawsze odpowiadała, że można było uratować ich znacznie więcej.

Rozmawiam z amerykańską przedstawicielką National History Day.

„Podczas naszego pobytu w Polsce poznaliśmy wrażliwość historyczną z zupełnie innej perspektywy. Jako Amerykanie postrzegamy II Wojnę Światową na dużą skalę, wiemy co ona oznaczała dla nas w Ameryce. Lecz zobaczenie tego konfliktu z perspektywy osób żyjących w Polsce, skutków wojny i okupacji; walki o prawdziwą wolność przez te wszystkie lata. To była ogromna zmiana naszego wyobrażenia o tej wojnie.” – mówi „Niedzieli” Nicole Whitecotton, nauczycielka historii z National History Day oraz wychowawca w Clayton Bradley Academy w amerykańskim stanie Tennessee.

„Odwiedzając Polskę widzę naród, który wciąż podnosi się z okupacji i nadal jest dumny ze swojej drogi do wolności. Naród gotowy uczynić wszystko co potrzeba, by tą wolność zachować, jednocześnie próbując zaszczepić swoje wartości reszcie świata.” – dodaje.

Moja rozmówczyni zapewnia, że jej podopieczne wyjechały z Polski pod wielkim wrażeniem piękna oraz kultury naszego kraju. Uwielbiały słuchać opowieści o dzielnych młodych polskich bohaterach walczących o wolność i stawiających opór niemieckiemu oraz sowieckiemu okupantowi. Te historie, przepełnione pasją młodego pokolenia, by walczyć i ginąć za ojczyznę wywarły na amerykańskiej młodzieży wielkie wrażenie. Efekt potęgowała możliwość spotkania i osobistej rozmowy z żyjącymi jeszcze świadkami tamtych wydarzeń. Weteranami walk o polską niepodległość. Między innymi z Panią Kapitan Marią Mirecką-Loryś – członkinią Armii Krajowej i Narodowej Organizacji Wojskowej oraz główną komendantką Narodowego Zjednoczenia Wojskowego Kobiet. Zasłużoną w walce o niepodległość Polski oraz w niesieniu pomocy społeczności żydowskiej. Jej niesamowitą historię – gotowy materiał na scenariusz – opowiadano na Festiwalu „NNW” wielokrotnie. Obecnie trwają prace nad pełnometrażową produkcją filmową poświęconą historii rodziny Pani Marii.

„To było dla nas przeżycie odmieniające życie. Jesteśmy bardzo wdzięczni za te doświadczenie, polską gościnność i motywację, by stać się polskim głosem w Ameryce". – opowiada „Niedzieli” Nicole Whitecotton.

„Będę wstanie lepiej edukować moich uczniów o tym, jak historia doświadcza i wpływa na ludzi na różny sposób. Nie możemy tego pojąć dopóki nie spróbujemy wejść w buty innych osób i poznać ich odmienne doświadczenie.” – dodaje.

Zrozumieć polską historię

Młodzież z USA miała również okazję osobiście poznać prezydenta RP Andrzeja Dudę oraz uwiecznić tę chwilę na wspólnej fotografii. Po powrocie do domu, w swojej szkole w Tennessee uczniowie opowiadali o Polsce, naszej historii i swoich przeżyciach związanych z wizytą na polskim festiwalu NNW. To również ważny element promocji naszego kraju i jego historii poza granicami.

„To jest bardzo owocna współpraca – pokazujemy im poza Festiwalem ważne historycznie miejsca w Polsce, ale też słuchamy co mają nam do powiedzenia, obserwujemy jak postrzegają polską historię.” – wyjaśnia dyrektor festiwalu NNW Arkadiusz Gołębiewski.

„Uczymy się, w jaki sposób opowiadać, aby zagraniczny odbiorca zaciekawił się wydarzeniami z dziejów nieznanego mu przecież kraju.” – dodaje.

Organizatorzy festiwalu dbają o to, by goście z USA mogli doświadczyć polskiej historii wielowymiarowo – tak by usłyszeli o losach naszego narodu jak najwięcej. Dyrektor imprezy tłumaczy mi, że dzięki współpracy z ważnymi placówkami kultury, amerykańska młodzież ma możliwość odwiedzić m.in. Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL w Warszawie, Muzeum Powstania Warszawskiego czy Instytut Pileckiego.

„Festiwal NNW jest wydarzeniem, które łączy nie tylko pokolenia, ale i różne kultury.” – wyjaśnia „Niedzieli” Kazimierz Łysiak, asystent gości z USA i tłumacz Festiwalu NNW.

Jego zadaniem było tłumaczenie gości z zagranicy na panelach dyskusyjnych i opieka nad grupą Amerykanów, którzy przyjechali do Gdyni z zaprzyjaźnionego z festiwalem projektu National History Day.

„Możliwość pokazania im Polski i opowiedzenia o naszej pięknej, choć często tragicznej historii była dla mnie nie tylko pracą, ale i pewną misją. Spędziliśmy razem kilka pięknych dni, a ich zachwyt nad naszym krajem; przyjaźń, jaka się między nami wytworzyła, a także łzy wzruszenia, które ciekły im po policzkach, kiedy słuchali o potwornych zbrodniach PRL-owskich oprawców, dokonanych na polskich bohaterach, były dla mnie najlepszą nagrodą.” – opowiada Kazimierz Łysiak.

„Festiwal NNW pozwala na jedyne w swoim rodzaju wymiany doświadczeń, nie tylko między nami, Polakami, ale przedstawicielami wszystkich nacji, których łączy zamiłowanie do historii i podziw dla tych, którzy walczyli o wolność.” – dodaje.

Nicole Whitecotton z National History Day także jest zachwycona ideą festiwalu oraz samą organizacją całej imprezy. Nie ukrywała tego w rozmowie ze mną.

„Zakochałam się w festiwalu! Tak wiele jego aspektów może być wykorzystane do promocji Waszej historii zagranicą! Kluczem jest znalezienie właściwych odbiorców.” – przekonuje w rozmowie z "Niedzielą".

"Uważam, że to co robi Instytut Pileckiego ma kluczowe znaczenie w tej kwestii." – dodaje.

Instytut ten zajmuje się tłumaczeniem oryginalnych polskich źródeł historycznych i przekazywaniem tych materiałów zagranicznym instytucjom związanym z edukacją oraz badaniem historii. Whitecotton jest przekonana, że dzięki temu polska perspektywa historyczna oraz nasze polskie doświadczenie związane np. z II Wojną Światową częściej pojawia się na zagranicznych uniwersytetach, w szkołach oraz instytucjach i organizacjach odpowiedzialnych za opowiadanie o historii. W ten sposób mówi się o naszej historii więcej i częściej.

„Również dalsze docieranie do młodych ludzi z innych krajów to także wspaniała droga, by stawali się oni ambasadorami Polski i tworzyli nowe pokolenie osób pełnych szacunku dla Polski i stojących za nią wartościami." – uważa Nicole Whitecotton.

Wyścig z czasem

Jednym z utworów, które zagrał zespół „Chelydra”, zafascynowany polską historią, był „Door to Freedom” (ang. „Drzwi do Wolności”) – dedykowany Eugeniuszowi Szyfnerowi, Sprawiedliwemu Wśród Narodów Świata, odznaczonemu w 2016 roku przez prezydenta RP Andrzeja Dudę Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

„Zawsze miałem dużo szacunku i podziwu dla życia i pracy Marii Skłodowskiej-Curie. Właśnie dlatego pierwszy utwór na naszej pierwszej płycie nazywaliśmy ku jej czci. Zawsze interesowałem się poruszającą dla mnie historią Polski i tego, jak Skłodowska-Curie musiała uciekać do Francji, by później nazwać jeden z odkrytych tam przez siebie pierwiastków "Polonium". Oczywiście to była forma policzka dla zaborców, którzy w tym czasie zniewalali Wasz kraj.” – opowiada mi Daniel Galván, pochodzący z Meksyku wokalista zespołu „Chelydra”.

Kapela przyjechała na festiwal z inicjatywy córki Pana Eugeniusza – Renaty Szyfner. W rozmowie z „Niedzielą” opowiada ona o przejmującej historii swojego ojca oraz wspaniałej i potrzebnej inicjatywie, jaką jest festiwal „NNW” w Gdyni.

„Jest potrzeba, by wyłowić tych zapomnianych, czy też pominiętych, cichych bohaterów i tą pamięć o nich podtrzymywać. Są to często ludzie bardzo skromni. Mój Tato zawsze mi powtarzał, że on nic wielkiego nie zrobił. Z takim też przekonaniem się wychowałam, że to było zachowanie całkiem normalne.” – opowiada. „Dopiero jako osoba dorosła, zrozumiałam jak wielkie to było poświęcenie” – dodaje.

Trwa nieustanna walka z czasem. Kolejni świadkowie historii – bohaterzy narodowi – odchodzą. Z roku na rok jest ich już coraz mniej, czego dowodem jest malejąca liczba gości specjalnych.

„Na naszych barkach – członków rodzin, osób, które pamiętają tych bohaterów, spoczywa odpowiedzialność i zaszczyt podtrzymywania pamięci o Nich.” – mówi mieszkająca w USA Renata Szyfner.

Nawet najlepiej zorganizowany festiwal nie zmieni smutnej prawdy – walkę z czasem ostatecznie przegramy. Wszyscy.

„Smutną i nieuchronną sprawę jest odchodzenie świadków historii, z każdym dniem ich ubywa. Brakuje nam przyjaciół, którzy przyjeżdżali na nasz festiwal i wspierali jego ideę z całego serca.” – wyjaśnia Arkadiusz Gołębiewski.

„Dlatego tak bardzo musimy się spieszyć, żeby uhonorować wszystkich, póki jest jeszcze na to czas.” – dodaje.

Pamiętamy i rozmawiamy

Festiwal przywraca pamięć o naszych bohaterach narodowych, którzy zostali wymazani z kart historii za sprawą okrutnej komunistycznej propagandy. Mowa głównie o żołnierzach i działaczach antykomunistycznego podziemia niepodległościowego z lat 1944 – 1989. Festiwal filmowy NNW z roku na rok organizowany jest z coraz większym rozmachem. Nie byłoby to możliwe bez wsparcia sponsorów. Głównymi z nich są PKO Bank Polski oraz PKN Orlen.

„PKO Bank Polski, w swojej niemal stuletniej historii, zawsze angażował się w kwestie ważne społecznie, w wydarzenia i projekty zarówno gospodarcze, jak i edukacyjne czy kulturalne. Do takich na pewno należy gdyński festiwal NNW. Dobro wspólne to dla banku ważna idea, zarówno w wymiarze instytucjonalnym, historycznym, kulturowym jak i w kontekście upowszechniania tożsamości narodowej. Dlatego wspieramy festiwal Niepokorni Niezłomni Wyklęci, który od 10 lat przybliża najnowszą historię Polski.” – mówi „Niedzieli” Magdalena Kopcińska, kierownik zespołu w PKO Banku Polskim.

„Co ważne, każdego roku obserwujemy duże zainteresowanie młodzieży. To pokazuje, że ten festiwal jest także istotnym elementem współczesnej edukacji historycznej.” – dodaje.

Wartością imprezy jest nie tylko kontakt z kinematografią i historią, lecz także możliwość wymiany myśli poprzez uczestniczenie w licznych panelach dyskusyjnych. Część z nich prowadzona jest w języku angielskim i dotyczy niezwykle istotnego zagadnienia – promocji Polski na Zachodzie.

„Przez naszych przyjaciół rozsianych po całym świecie szukamy tych, którzy walczyli o wolność i niepodległość, ale czasem żyją w zapomnieniu, nie szukają rozgłosu. Zapraszamy ich, gościmy, honorujemy nagrodami. Festiwal NNW jest od zawsze miejscem, gdzie ci starsi ludzie są wysłuchiwani, gdzie mogą porozmawiać.” – wyjaśnia nam Arkadiusz Gołębiewski.

„Tej szczerej rozmowy są spragnieni wszyscy – i świadkowie historii, i uczestnicy Festiwalu, a szczególnie młodzież. Te dyskusje inspirują do działań twórczych.” – puentuje.

Jak opowiadać o naszej historii innym narodom? W trakcie festiwalu filmowego NNW na to pytanie pada bardzo wiele interesujących odpowiedzi. Wciąż jednak wśród organizatorów wydarzenia istnieje silna wola i świadomość potrzeby, aby rozwijać festiwal i w jeszcze większym stopniu czynić go atrakcyjnym dla gości spoza Polski.

„Byłoby fantastycznie, gdyby prezentowane filmy miały angielskie napisy. To wszystko łączy się jednak ze sporymi kosztami. Mamy jednak nadzieję, że znajdą się środki na takie usprawnienie.” – tłumaczy „Niedzieli” dyrektor festiwalu.

„To przecież ogromna promocja Polski i polskiej historii. Póki co staramy się w miarę możności posługiwać tłumaczeniami na żywo, goście zagraniczni mają opiekunów zajmujących się nimi od przyjazdu do zakończenia pobytu.” – dodaje.

Festiwal filmów dokumentalnych „Niepokorni, Niezłomni, Wyklęci”, jako jedna z najważniejszych imprez patriotycznych, nie ogranicza się jednak wyłącznie do Gdyni. W ciągu roku organizatorzy jeżdżą z „Retrospektywami” po Polsce oraz zagranicy. Są to takie „festiwale w pigułce”, jak określa je sam dyrektor imprezy. Przekonuje mnie, że teraz – po X edycji „NNW” – planuje dotrzeć ze swoim festiwalem również do europejskich stolic, a także za ocean – do USA i Kanady. W samym tylko Chicago czeka ogromna rzesza polskich patriotów, dla których taki festiwal byłby wspaniałym prezentem. Po drugiej stronie Atlantyku mieszkają również weterani polskich walk o niepodległość. Osobiście nawiązałem kontakt z ponad 90. letnim uczestnikiem Powstania Warszawskiego, który zgłosił się do mnie po lekturze jednego z moich felietonów poświęconych walczącej stolicy. Pomimo sędziwego wieku jest gotowy opowiedzieć swoją przejmującą historię młodszym pokoleniom – to chyba jego ostatnia misja – być może jedna z najważniejszych. Takie osoby to skarb narodowy, nie możemy pozwolić, by zostały zapomniane. Śpieszmy się, czasu jest coraz mniej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Niemcy: rząd wyraża gotowość przyjęcia Asi Bibi

2018-11-13 12:41

ts (KAI) / Berlin

Rząd Niemiec wyraził gotowość przyjęcia pakistańskiej chrześcijanki, Asi Bibi. Rzeczniczka niemieckiego ministerstwa spraw zagranicznych powiedziała 12 listopada w Berlinie, że jeśli Asia Bibi zdecyduje się przyjechać do Niemiec lub któregoś z państw europejskich, to są one gotowe ją przyjąć.

www.christiansinpaan.com

"Trwają rozmowy ze stroną pakistańską", dodała rzeczniczka. Nie chciała jednak ujawniać szczegółów, tłumacząc to poszanowaniem prywatności pakistańskiej chrześcijanki. Pod zarzutem bluźnierstwa przeciwko Mahometowi została skazana w 2010 roku na karę śmierci. Nieoczekiwanie pakistański Sąd Najwyższy uniewinnił ją 31 października. Od tego czasu tysiące islamistów protestują przeciwko tej decyzji i domagają się wykonania wyroku śmierci na Bibi.

W Niemczech politycy różnych ugrupowań wypowiadają się za przyjęciem Asi Bibi. „Po tych wszystkich cierpieniach, jakie zadano Asi Bibi i jej rodzinie, nie można zwlekać z jej wyjazdem z Pakistanu tylko dlatego, że nie można się porozumieć, który kraj jest gotów ją przyjąć”, uważa przedstawicielka Partii Zielonych.

Podobne stanowisko wyraził przewodniczący Komisji Praw Człowieka w niemieckim parlamencie Bundestagu, Gyde Jensen (FDP). W rozmowie z dziennikiem „Tagesspiegel” powiedział 12 listopada, że „rząd Niemiec musi poruszyć wszystkie kanały dyplomatyczne, aby chronić życie pakistańskiej chrześcijanki”. Jak podkreślił, „widzimy, że w Pakistanie decydują nie sądy i prawo, ale radykalny mobbing”.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Kalendarz pielgrzyma 2019

Wiedeński koncert w hołdzie św. Stanisławowi Kostce

2018-11-14 07:16

Joanna Łukaszuk-Ritter

9 listopada, w przededniu święta narodowego oraz wspomnienia liturgicznego św. Stanisława Kostki, Instytut Polski w Wiedniu zorganizował w Hofburgkapelle, uroczysty koncert zatytuowany „Święty buntownik. Elżbieta Towarnicka w hołdzie św. Stanisławowi Kostce”.

Instytut Polski w Wiedniu

450 rocznica śmierci św. Stanisława Kostki obchodzona w jubileuszowym roku odzyskania przez Polskę niepodległości były okazją do zorganizowania tego szczególnego wieczoru, który odbył się pod honorowym patronatem Wicepremiera, Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego prof. Piotra Glińskiego, arcybiskupa Wiednia, kard. Christopha Schönborna oraz Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski abp Stanisława Gądeckiego.

Wśród zaproszonych gości znajdowali się m. in. Nuncjusz Apostolski w Austrii abp Peter Stephan Zurbriggen, wikariusz biskupi Wiednia ks. Dariusz Schutzki, przedstawiciele korpusu dyplomatycznego z Belgii, Grecji, Gruzji, Ukrainy i Węgier, osobistości z życia politycznego i kulturalnego Austrii oraz przedstawiciele instytucji austriackich i organizacji polonijnych. Zacnych gości i licznie zebraną publiczność przywitali Ambasador RP w Austrii Jolanta Róża Kozłowska oraz dyrektor Instytutu Polskiego Rafał Sobczak, który przeczytał również słowa prowincjała o. Tomasza Ortmanna, skierowane w imieniu polskiego zakonu jezuitów w liście do organizatorów tego wydarzenia.

Instytut Polski w Wiedniu

„W roku, kiedy Rzeczpospolita Polska obchodzi 100-lecie odzyskania niepodległości, przypada jednocześnie 450. rocznica śmierci, Jej Syna, św. Stanisława Kostki. Z tej też racji Konferencja Episkopatu Polski ogłosiła bieżący rok 2018 Rokiem św. Stanisława Kostki. Koncert organizowany przez Instytut Polski w Wiedniu odbywa się w miejscu tak bardzo „kostkowym“, w miejscu w którym św. Stanisław kształcił się i dojrzewał do dokonywania wyborów wbrew obowiązującej kulturze. Wraz z naszym o. Generałem, Arturo Sosa, wyrażam przekonanie, że Duch Boży nadal wzywa wielu młodych, młodych, którzy w szlachetny, odważny i ofiarny sposób chcieliby uczynić coś dla dobra ludzkości i swoich narodów, którzy pragnęliby by położono kres cierpieniu tak wielu ludzi, by doszło do pojednania osób i narodów.“

O młodym „świętym buntowniku”, patronie młodzieży, mówił w imieniu kard. Christopha Schönborna wikariusz biskupi ks. Dariusz Schutzki, podkreślając jego istotne znaczenia dla wyzwań, problemów i rozwoju współczesnej młodej generacji w duchu zakończonego z końcem października w Rzymie Synodu Młodzieży. Zwrócił uwagę na przesłanie tego szczególnego koncertu, odbywającego się w ważnych dla Polski, Austrii i Europy dniach rocznicowych, zachęcając równocześnie do głębszej rafleksji.

Idea koncertu zrodziła się przed rokiem z inicjatywy dyrektora Sobczaka podczas planowania programu na 100-lecie Niepodległej i stała się okazją, aby na kanwie tak istotnej dla naszego kraju rocznicy przypominać inne wydarzenia, przybliżając tym samym mieszkańcom Wiednia znaczące postaci ważne dla historii Polski i Europy.

Taką postacią jest niewątpliwie św. Stanisław Kostka (1550-1568). Jako 14-letni chłopiec przybył on w 1564 r. z dalekiego Rostkowa na Mazowszu do Wiednia w celu dalszej nauki w kolegium jezuickim. Trzy spędzone tu lata były dla niego ważne i decydujące, chociaż trudne. Tu dokonał życiowych wyborów – chęci służenia Bogu i pragnienia wstąpienia do Towarzystwa Jesusowego. Dwa lata mieszkał w niewielkim pokoju w jednej z kamienic w centrum miasta, zanim zdecydował się na ucieczkę do Rzymu (wbrew oczekiwaniom rodziny) i na realizację swoich zamierzeń. Izbę przebudowano na istniejącą do dziś kaplicę.

Niedaleko stąd znajduje się inna kaplica – Hofburgkapelle, gotycka, XV-wieczna cesarska świątynia dynastii Habsburgów pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP (w której to święto przypada rocznica śmierci św.Stanisław Kostka), mieszcząca się w najstarszej części pałacowego kompleksu, w samym sercu naddunajskiej stolicy.

Do tego prestiżowego miejsca organizatorzy zaprosili znakomitych artystów polskich o międzynarodowym uznaniu, aby godnie uczcić rocznicznicowy wieczór. Pochodząca z Krakowa wybitna sopranistka Elżbieta Towarnicka, znana z mistrzowskich wykonań muzyki klasycznej (szczególnie oratoryjno-kantatowej) i współczesnej, w tym muzyki filmowej, wraz z Markiem Stefańskim, organistą tytularnym krakowskiej Bazyliki Mariackiej, cenionym solistą, należącym do grona najbardziej aktywnych artystycznie polskich organistów, tworzą od prawie trzydziestu lat znakomicie zgrany i niepowtarzalny duet. Marianna Oczkowska, skrzypaczka, renomowana interpretatorka muzyki współczesnej, solistka i kameralistka na arenie międzynarodowej oraz koncertmistrzyni drugich skrzypiec w Orkiestrze Symfonicznej Radia Austriackiego RSO w Wiedniu jest przedstawicielką młodego pokolenia polskich artystów, których droga do kariery i sukcesu potoczyła się poza granicami kraju.

Zróżnicowany repertuar wieczoru przygotowany przez samych wykonawców został starannie przemyślany i dobrany. Zamierzeniem trwającego ponad godzinę koncertu było ukazanie w dużym skrócie antologii muzyki polskiej, w większości nieznanej poza granicami kraju, w korelacji z muzyką austriacką. Począwszy od cennych dla muzyki europejskiej późnorenesansowych utworów organowych Mikołaja z Krakowa, który umiera w roku narodzin Stanisława Kostki, oraz przedklasycystycznego autora cyklów mszalnych i oratoriów liturgicznych Marcina Józefa Żebrowskiego, związanego także z klasztorem oo. paulinów na Jasnej Górze, poprzez kompozycje wielkich mistrzów – Józefa Haydna, Wolfganga Amadeusza Mozarta, Henryka Wieniawskiego, Feliksa Nowowiejskiego, Witolda Lutosławskiego i Mieczysława Surzyńskiego – aż po współczesną literaturę muzyczną takich kompozytorów jak György Kurtág, Lech Skoczylas czy Gerald Resch.

Utwory instrumantalne na organy i skrzypce solo były wykonywane na przemian z kompozycjami wokalnymi. Marek Stefański zaprezentował swój mistrzowski kunszt udowadniając, że jest on nie tylko znakomitym solistą i improwizatorem ale również doskonałym akompaniatorem. Mariannie Oczkowskiej udało się z ogromną lekkością i wdziękiem wykonać współczesne i klasyczne kompozycje na skrzypce solo, przełamywując tym samym majestatyczne brzmienie muzyki organowej. Szczególnie pięknie w jej interpretacji zabrzmiała liryczna etiuda „Etude-Caprice” Henryka Wieniawskiego. Elżbieta Towarnicka, artystka o wielkim talencie i niepowtarzalnym sopranie pokazała wielkość swojego głosu, pełnego głębi, uczucia i ekspresji w przepięknej, trwająca zaledwie 6 minut, trzyczęściowej Mszy w hołdzie św. Cecylii („Missa in honorem Sanctae Caeciliae”; Kyrie, Sanctus-Benedictus, Agnus Dei) Leszka Skoczylasa. Przejmijąca dreszczem i przenikająca w głąb serca interpretacja. Ujmująca była również „Lacrimosa” Witolda Lutosławskiego, utwór o prostej melodii sopranu, przepełnionej pełnym smutku liryzmem. Podobnie wybrzmiało mozartowskie „Ave Verum” oraz subtelnie wykonane wzruszające „Ave Maria”. Modlitewny i podniosły charakter nadała natomiast artystka dwóm pieśniom Feliksa Nowowiejskiego „Nie opuszczaj nas” i „Matko Niebieskiego Pana”. Koncet zakończyła pełna wzniosłości i zadumy improwizacja na temat polskiej pieśni kościelnej „Święty Boże” Mieczysława Surzyńskiego w wirtuozowskim wykonaniu Marka Stefańskiego.

Pełna emocji i refleksji uroczystość w hołdzie polskiemu świętemu, którego wspomnienie liturgicznie przypada na całym świecie na 13 listopada, zachwyciła niezwykłym nastrojem i atmosferą. W kaplicy wiedeńskiej św. Stanisława Kostki, będzie można nadal wchłaniać tę „kostkową” atmosferą podczas oktawy między 13 a 20 listopada, obchodzoną tu w szczególny sposób od wieków.

Koncert został zarejestrowany przez katolicką stację Radio Klassik Stephansdom, dzięki czemu zostanie w niedługim czasie udostępniony szerszej publiczności, ku uciesze prawie 200 tys. stałych słuchaczy tej stacji.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem