RAPORT
Rosja ciągłym zagrożeniem

Rosja pozostanie zagrożeniem dla USA niezależnie od wyniku wojny na Ukrainie – oceniono w raporcie amerykańskiego wywiadu. Niezależnie od tego, jak i kiedy wojna na Ukrainie się zakończy, obecne trendy geopolityczne, gospodarcze, wojskowe i wewnętrzne w Rosji podkreślają jej odporność i trwałe potencjalne zagrożenie dla globalnych interesów USA – stwierdzono w corocznym raporcie wywiadowczym Annual Threat Assessment (Coroczna ocena zagrożeń). Służby oceniły, że Rosja prawdopodobnie nadal będzie działać przeciwko Zachodowi, stosując środki z szarej strefy, w tym sabotaż. Dokument mówi o wzmacniającej się pozycji Rosji zarówno globalnie, jak i na polu bitwy na Ukrainie, co – według autorów – podkreśla zarówno pilność, jak i złożoność wysiłków USA, aby doprowadzić wojnę do akceptowalnego zakończenia. Autorzy oceniają, że choć Rosja nie będzie w stanie osiągnąć całkowitego zwycięstwa militarnego na Ukrainie, przewaga Moskwy będzie się pogłębiać i doprowadzi do stopniowej, ale stałej erozji pozycji Kijowa na polu bitwy, niezależnie od jakichkolwiek prób USA lub sojuszników narzucenia Moskwie nowych i większych kosztów.

Służby podkreślają też gotowość Władimira Putina do zapłacenia bardzo wysokiej ceny, aby zwyciężyć w tym, co uważa on za decydujący czas w strategicznej rywalizacji Rosji z USA. Choć może on być zainteresowany zawieszeniem broni, by ograniczyć straty, to jednak z uwagi na swoją przewagę na polu bitwy może mieć większą strategiczną asertywność w rozmowach.
w.d.

GEOPOLITYKA
Presja na Grenlandię

Dania musi pozwolić nam przejąć Grenlandię. Potrzebujemy Grenlandii i świat, także Dania, tego potrzebuje – powiedział prezydent USA Donald Trump. – Wokół Grenlandii krążą statki z Chin, Rosji. Jeśli nas tam nie będzie, nie możemy mieć bezpieczeństwa narodowego ani międzynarodowego – dodał. Odniósł się do wizyty wiceprezydenta J.D. Vance’a i jego żony w amerykańskiej bazie na Grenlandii. Wobec sprzeciwu duńskich władz lokalnych i centralnych odwołano wizytę szerszej delegacji pod przewodnictwem drugiej damy, której celem miało być zwiedzenie obiektów związanych z dziedzictwem Grenlandii. Zdaniem premier Danii Mette Frederiksen, USA wywierają na Danię i Grenlandię niedopuszczalną presję. – Oprzemy się jej – zastrzegła. Grenlandzki premier Múte Egede nazwał wizytę bardzo agresywną. – Jej celem było pokazanie władzy nad nami – ocenił. Jak dodał, do spotkania z delegacją USA może dojść po powołaniu nowego rządu na Grenlandii. W połowie marca w antyamerykańskiej manifestacji przed konsulatem USA w stolicy Grenlandii – Nuuk wzięło udział ok. tysiąca Grenlandczyków.
w.d.

NIEMCY
Amunicja zamiast aut

Niemcy planują wydać więcej funduszy na rozwój armii. Część niemieckich gigantów motoryzacyjnych – takich jak Rheinmetall, Schaeffler, Bosch czy ZF – rozważa już przebranżowienie się na przemysł zbrojeniowy.

Firmy konsultingowe EY i DekaBank przypuszczają, że skoro w najbliższych latach kraje NATO wydadzą więcej środków na cele wojskowe, przybędzie wiele miejsc pracy w przemyśle zbrojeniowym. Zainteresowanie przebranżowieniem niemieckich producentów części motoryzacyjnych, którzy obecnie notują spadek sprzedaży, wywołało zachęcenie krajów UE przez szefową Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen do poprawy swojej obronności.
j.k.

DOBRA WIADOMOŚĆ
Spadek śmiertelności

Od 2000 r. liczba zgonów dzieci poniżej 5. roku życia zmniejszyła się na świecie o ponad połowę – informuje UNICEF, przypisując to konsekwentnym inwestycjom w przetrwanie dzieci. – Miliony z nich żyją dziś dzięki globalnemu zaangażowaniu w sprawdzone interwencje, w szczepienia, odpowiednie odżywianie oraz dostęp do czystej wody i zachowanie podstawowych warunków sanitarnych – podkreśliła Catherine Russell, dyrektor wykonawcza UNICEF. Liczba martwo urodzonych dzieci spadła z nieco ponad 3 mln w 2000 r. do prawie 2 mln w 2023 r. Liczba zgonów dzieci poniżej 5. roku życia zmniejszyła się w tym czasie z ponad 10 mln do 4,8 mln. Najwyższe wskaźniki śmiertelności odnotowano w Azji Południowej i Afryce Subsaharyjskiej.

Przyszłość jednak nie rysuje się w jasnych barwach. „Cięcia w finansowaniu ze strony kluczowych donatorów już prowadzą do niedoborów personelu medycznego, zamykania klinik, przerw w programach szczepień i braków w dostępie do niezbędnych leków. Bez pilnych inwestycji grozi nam regres” – alarmuje UNICEF.
j.k.

BEZPIECZEŃSTWO
Polska bezbronna

Jak długo Polska mogłaby się bronić przed nadejściem pomocy z innych krajów? Szef prezydenckiego Biura Bezpieczeństwa Narodowego gen. Dariusz Łukowski nie ma dobrych wieści. Przy dzisiejszym poziomie zapasów, w zależności od sposobu prowadzenia walki, ta obrona mogłaby być prowadzona przez tydzień lub dwa – stwierdził. Zastrzegł jednak, że Polska buduje potencjał z dnia na dzień. – Liczymy na to, że w 2 czy 3 lata, które zyskujemy dzięki temu, iż Ukraina stawia opór, odbudujemy na tyle nasz potencjał, że będziemy mogli przeciwstawić się agresji Rosji – przyznał. Tydzień czy 2 tygodnie to niewiele, pewnie dlatego wywołało to polityczną burzę. Marszałek Sejmu Szymon Hołownia powiedział, że na miejscu gen. Łukowskiego uważałby z takimi komentarzami. – Nie wiem, po co to mówi. Po to, żeby straszyć ludzi? Jesteśmy w nieporównanie lepszej sytuacji, niż byliśmy 10 lat temu. Zapasy amunicji, które nie były największe, uzupełniamy – podkreślił Hołownia. Ministerstwo Obrony Narodowej nie chce ujawnić, jak długo moglibyśmy się bronić, bo wróg nie śpi, choć wiedza o tym, że amunicji w Polsce brakowało i brakuje, jest powszechna. Nadal nie rozpoczęły się poważne prace nad budową fabryki amunicji. Państwowy gigant – Polska Grupa Zbrojeniowa – wciąż nie złożył dokumentów, które umożliwiałyby uzyskanie funduszy przeznaczonych na ten cel. Ale nawet gdy projekt już ruszy, potrzeba... 3 lat, by uruchomić produkcję na dużą skalę.
w.d.

PAŃSTWOWE SPÓŁKI
Dorzucą się do schronów

Do 0,3% zysków mogą wpłacać spółki z udziałem skarbu państwa na Fundusz Modernizacji Bezpieczeństwa Publicznego i Ochrony Ludności. To z niego ma być finansowana m.in. budowa schronów. Z konstrukcji odpowiedniego przepisu wynika, że decyzje o wpłacie będą podejmowały same spółki. Takie stanowisko znalazło się w odpowiedzi MSWiA na pytania Pulsu Biznesu. Również resort aktywów przekazał, że decyzje będą podejmowane przez władze spółek na bazie wyników finansowych za poprzedni rok obrotowy – ustalonych po zamknięciu badania sprawozdań finansowych przez biegłych rewidentów. Według PZU, temat będzie przedmiotem analiz wewnętrznych i spółka odniesie się do niego po analizach i decyzjach statutowych organów. Szczegóły związane z możliwością przeznaczenia konkretnych środków, a także z ich ewentualną wysokością są obecnie przedmiotem analizy – poinformował Orlen. Plan finansowy FMBPOL powstanie prawdopodobnie dopiero przy okazji prac nad budżetem na rok 2026.
j.k.

ZWOLNIENIA GRUPOWE
Fala nie chce wygasnąć

Widoczne w ubiegłym roku nasilenie zgłoszeń dużych cięć zatrudnienia w przedsiębiorstwach nadal daje o sobie znać. Jak wynika z obliczeń na podstawie danych Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, w ciągu dwóch pierwszych miesięcy 2025 r. zgłoszono zwolnienia grupowe obejmujące 14,8 tys. pracowników, tj. prawie trzykrotnie więcej niż rok wcześniej. Pracę straciło prawie 7,7 tys. osób. W lutym zapowiedzianych zwolnień grupowych było nieco mniej niż rok wcześniej, ale liczba zrealizowanych zwolnień – 5,7 tys. osób – była dwuipółkrotnie większa.

Fala bankructw i wzrost bezrobocia – jeśli nie nastąpią obniżenie cen energii elektrycznej i gazu oraz ochrona rynku wewnętrznego przed nieuczciwą konkurencją, głównie z Indii – grożą m.in. branży płytek ceramicznych.
w.d.

Ustawa azylowa

OCHRONA GRANIC Prezydent Andrzej Duda, podpisując ustawę w sprawie ograniczenia prawa do azylu, zaznaczył, że stwarza ona rządowi możliwość wprowadzania instrumentów ograniczających migrację do Polski, a co za tym idzie – ułatwia umacnianie bezpieczeństwa naszych granic oraz bezpieczeństwa Polaków. Nawiązując do rozporządzenia zawieszającego prawo do składania wniosków o azyl, które zapowiadał Donald Tusk, prezydent zachęcił premiera do wprowadzenia go w życie i do podejmowania aktywnych działań w obronie polskiej granicy.

Duda wystosował pismo do Tuska, w którym zaapelował o podejmowanie aktywnych działań chroniących polską granicę, w tym tę zachodnią. – Chodzi o podjęcie realnej kontroli nad tym, ilu migrantów z Niemiec jest przysyłanych przez niemieckie władze do Polski i relokowanych tutaj, bo dzieje się to cały czas – powiedział. Zaznaczył, że nieustannie napływają do niego informacje z zachodniej granicy, że tego typu działania występują, choć niestety, media w niewielkim stopniu o tym informują. /j.k.