Reklama

Pamięć stanu wojennego

Niedziela przemyska 4/2004

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Niezwykle ciekawą ekspozycję dokumentującą jeden z najboleśniejszych okresów współczesnych dziejów Polski, jakim był stan wojenny, można było oglądać do połowy stycznia w Miejskim Centrum Kultury w Leżajsku. Ekspozycję pt. Stan wojenny - spojrzenie po dwudziestu latach przygotował rzeszowski Oddział Instytutu Pamięci Narodowej.
Tragiczną atmosferę pamiętnych grudniowych dni przypominają zachowane do dziś obwieszczenia i zarządzenia administracyjne ówczesnych władz, materiały kompromitujące działalność Milicji Obywatelskiej, ZOMO i SB - stróżów i bezwolnych obrońców terroru komunistycznego, udokumentowane zdjęciami. Wystawa ukazuje przebieg i realia stanu wojennego na obszarze obecnego województwa podkarpackiego.
Zaprezentowane eksponaty pochodzą z muzeów, bibliotek i archiwów oraz ze zbiorów prywatnych i przedstawiają działania reżimu komunistycznego wobec opozycji solidarnościowej. Wrogości ówczesnego systemu wobec społeczeństwa dowodzą m.in. represyjne orzeczenia sądowe czy wykazy osób pozbawionych pracy. Wystawa IPN-u przedstawia sytuację ponad 500 osób internowanych w Załężu, Uhercach, Łupkowie, Nisku i Gołdapi prezentując m.in. decyzje o internowaniu, komunikaty dotyczące protestów głodowych więzionych i ich zapiski. Szczególnym świadectwem zbrodni wobec narodu są także unikatowe fotografie, kartki świąteczne o charakterze religijno-patriotycznym, grafiki czy chociażby różańce przygotowywane z możliwie dostępnych materiałów. Osobnym rozdziałem tego bolesnego okresu było życie duchowe internowanych, których nawiedzali kapłani. Upamiętniają to m. in. zdjęcia z wizyt u internowanych bp. Tadeusza Błaszkiewicza czy innych duchownych. Odrębną część ekspozycji stanowi dokumentacja działalności powstałych w tym czasie struktur opozycyjnych wobec komunistycznych władz, a wśród nich utworzonej w Rzeszowie Regionalnej Komisji Wykonawczej NSZZ „Solidarność” czy powstałej w Przemyślu Tymczasowej Komisji Regionalnej NSZZ „Solidarność”, zadaniem których była w szczególności organizacja pomocy internowanym i ich rodzinom oraz kolportaż wydawnictw. W materiałach zaprezentowanych przez IPN są także ulotki interpretujące kłamliwe informacje ówczesnych środków masowego przekazu, w tym przede wszystkim TVP. Jak powiedział nam Mariusz Krzysztofiński z IPN w Rzeszowie - poprzez zgromadzone dokumenty chciano zaprezentować społeczeństwu funkcjonowanie podziemnych struktur „Solidarności”, a także opozycyjnych wobec władzy środowisk rolniczych czy formy ich działalności. - Wystawa dokumentuje niezadowolenie społeczne wyrażane m. in. poprzez strajki w zakładach pracy, manifestacje z okazji ważnych rocznic narodowych oraz nielegalną działalność wydawniczą i kolportażową. To doskonała lekcja historii, z którą powinna zapoznać się szczególnie młodzież - wyjaśnia Krzysztofiński. Wystawa dokumentuje ponadto działalność opozycyjną największych w regionie zakładów pracy: WSK PZL Mielec, WSK PZL Rzeszów czy Huty „Stalowa Wola”, gdzie odbywały się największe strajki. Jednym z bardziej spektakularnych przedsięwzięć opozycji wobec władz, było zorganizowanie w Przemyślu manifestacji w drugą rocznicę podpisania Porozumień Sierpniowych, w której uczestniczyło ok. 6 tys. osób. W celu rozproszenia tłumu użyto Milicji i oddziałów ZOMO. W obronie represjonowanych stanął wówczas (zresztą nie po raz pierwszy), ordynariusz przemyski bp Ignacy Tokarczuk, który w wystąpieniu na Jasnej Górze 2 września 1982 r. powiedział m.in.: (...) „Bracie, nie bij, nie podnoś ręki na swojego brata. Nie podnoś ręki na swoją siostrę, jeśli chcesz należeć do narodu; nie zasłaniaj się rozkazami”.
Wystawę ukazującą przebieg i realia stanu wojennego na Podkarpaciu przygotowano w oparciu o materiały i eksponaty muzealne, archiwa IPN, NSZZ „Solidarność” oraz zbiory prywatne.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2004-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Rozważania na niedzielę: Lekarz-ateista zobaczył niemożliwe

2026-02-06 08:19

[ TEMATY ]

rozważania

ks. Marek Studenski

Mat. prasowy

Opowiadam o Alexisie Carrelu: racjonaliście, który jedzie do Lourdes przekonany, że zobaczy zbiorową histerię… a wraca wstrząśnięty tym, czego był świadkiem. I zadaje Bogu jedno z najuczciwszych pytań, jakie można zadać: „Jeśli to Twoje działanie – pozwól mi dopisać lepszy rozdział do mojego życia.”

Później wejdziemy w Ewangelię (J 9), gdzie pada pytanie, które każdy z nas zna aż za dobrze: „Dlaczego ja? Kto zawinił?”
CZYTAJ DALEJ

KEP: 15 lutego w polskich diecezjach zbiórka na pomoc Ukrainie

2026-02-05 16:49

[ TEMATY ]

abp Tadeusz Wojda SAC

pomoc Ukrainie

Papież Leon XIV

@Vatican Media

Ukraińcy cierpią z powodu wojny oraz braku ciepła i elektryczności podczas surowej zimy

Ukraińcy cierpią z powodu wojny oraz braku ciepła i elektryczności podczas surowej zimy

W związku z dramatyczną sytuacją na Ukrainie przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski abp Tadeusz Wojda SAC zwrócił się z prośbą do biskupów o przeprowadzenie w diecezjach, w niedzielę 15 lutego 2026 roku, zbiórki na pomoc dla Ukrainy. Za niesienie tej pomocy dziękował polskiemu kościołowi Papież podczas środowej audiencji i prosił o dalsze wspieranie cierpiących Ukraińców.

Jak informuje w komunikacie Konferencja Episkopatu Polski, zbiórki mają być prowadzone po każdej niedzielnej Mszy św. Zebrane środki zostaną przekazane osobom poszkodowanym za pośrednictwem Caritas Polska. KEP przypomina, że niektóre diecezje podjęły już decyzję o przeprowadzeniu zbiórki na pomoc Ukrainie w innym terminie.
CZYTAJ DALEJ

Fatima: zniszczenia w sanktuarium spowodowane przez wichury sięgają 2 mln euro

2026-02-06 17:09

[ TEMATY ]

Fatima

sanktuarium

zniszczenia

Adobe Stock

Sanktuarium Matki Bożej Różańcowej w Fatimie, na środkowym zachodzie Portugalii, zostało dotkliwie doświadczone z powodu utrzymujących się od 28 stycznia nad Półwyspem Iberyjskim orkanów Kristin i Leonardo. Jak przekazał mediom rektor sanktuarium ksiądz Carlos Cabecinhas, wskutek huraganowych wiatrów, które nadeszły nad Fatimę na terenie tego miejsca kultu maryjnego doszło do strat szacowanych na 2 mln euro.

Sprecyzował, że tylko na przełomie stycznia i lutego na terenach należących do sanktuarium, w tym w pobliżu Kaplicy Objawień, wichury zniszczyły ponad 500 drzew. - Odtworzenie tych drzewostanów będzie trwało dekadami i będzie dla nas wyzwaniem - stwierdził ks. Cabecinhas, dodając, że wskutek huraganowych wiatrów zniszczeniu uległa też część infrastruktury sanktuarium. Straty obejmują też zniszczenia w budynkach należących do fatimskiego sanktuarium.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję